Wednesday, 29 March 2017

NGHỊCH LÝ QUAN HỆ VIỆT-MỸ : DI SẢN CHIẾN TRANH hay HẬU LỊCH SỬ (Nguyễn Quang Dy)




Nguyễn Quang Dy
Viet-studies  |   29-3-2017

“Chúng ta phải tìm cách làm thay đổi các định kiến, làm cho những gì quen thuộc trở thành xa lạ…làm cho giới trẻ lạc hướng và giúp họ tìm cách định hướng lại mình…” (Drew Gilpin Faust, Chủ tịch Harvard, Diễn văn Khai giảng năm 2009).

Khi Drew Gilpin Faust lên thay Larry Summers làm chủ tịch Harvard (năm 2007) vì phát ngôn của ông ấy bị coi là xúc phạm phụ nữ, nhiều người cho rằng sự thay đổi đó là vì lý do chính trị. Nhưng khi đọc bài diễn văn của bà Faust (năm 2009) tôi rất ấn tượng bởi kiến giải của bà ấy, phản ánh sự thay đổi mạnh trong tư duy giáo dục Mỹ. 

Nay đọc xong bài diễn văn mới của Drew Gilpin Faust (Hệ quả: Chiến tranh, Ký ức và Lịch sử, Saigon, 23/3/2017), tôi cảm thấy băn khoăn, không phải vì Stephen Bannon là sản phẩm của trường Kinh doanh Harvard. Lẽ ra tôi phải cảm thấy phấn khởi vì bà Faust là chủ tịch Harvard đầu tiên đến thăm Việt Nam nơi có trường Đại học Fulbright (FUV) cũng như FETP. Tuy đã có ba Tổng thống Mỹ đến thăm Việt Nam từ sau chiến tranh (Bill Clinton năm 2000, George Bush năm 2006, Barrack Obama tháng 5/2016), nhưng chưa có chủ tịch Harvard nào đến đây, tuy giáo dục là chìa khóa cho tương lai quan hệ Việt-Mỹ.  

Năm ngoái, khi tổng thống Obama đến thăm Việt Nam và chính thức khai trương trường Đại học Fulbright, có Ngoại trưởng John Kerry tháp tùng, mà không có chủ tịch Harvard, tuy FUV cũng như FETP là dự án được đồng bảo trợ và quản trị bởi trường JFK của Harvard hơn hai chục năm qua. Dù sao thì muộn còn hơn không! Tuy bài diễn văn của chủ tịch Harvard đề cập đến mối liên quan giữa Việt Nam và Mỹ (vì di sản chiến tranh), chuyến thăm Việt Nam của bà là một phần của chuyến thăm khu vực, bao gồm tham dự sự kiện gây quỹ Harvard tại Singapore trước đó và chương trình thăm Hong Kong sau đó.   

Câu chuyện hợp tác đào tạo Việt-Mỹ bắt đầu cách đây gần ba thập kỷ khi Tom Vallely sáng lập Vietnam Program (tại Harvard, 1989) và lập ra trường FETP (tại Saigon, 1994) như một chương trình hợp tác giữa trường JFK của Harvard và trường Đại học Kinh tế Saigon. Nay, trường Đại học Fulbright Vietnam (FUV) sắp trở thành “trường Đại học tư thục phi lợi nhuận đầu tiên của Việt Nam” dựa trên các nguyên tắc “chịu trách nhiệm giải trình, dựa trên năng lực, minh bạch, tự quản, tôn trọng lẫn nhau và cởi mở về nghiên cứu”, được tài trợ bởi quỹ ủy thác “Trust for University Innovation Vietnam” (tại Massachusetts).

Nếu giáo dục thực sự là chìa khóa cho tương lai, thì FETP chính là tiền đề cho ý tưởng lập ra trường Đại học Fulbright Vietnam, với sự ủng hộ cao của ngoại trưởng John Kerry và tổng thống Barrack Obama. Tuy nhiên, những người ủng hộ FETP (và FUV) hiểu rõ khó khăn thế nào để duy trì hoạt động của dự án FETP trước những ý định muốn loại bỏ nó (vì lo ngại “âm mưu diễn biến hòa bình”). Trong khi Vietnam Program và FETP cuối cùng đạt được mục tiêu, thì VEF không thành công (phải chuyển quỹ cho FUV). Mục tiêu của VEF là bảo trợ cho một trung tâm khoa học hàng đầu tại Việt Nam (chứ không chỉ cấp học bổng). Dù sao, ngày càng nhiều sinh viên Việt Nam sang Mỹ du học. Nhưng tại sao nhiều người sau đó không muốn quay về Việt Nam, dẫn đến chảy máu chất xám ngày một nhiều?   

Chỉ từ tháng 7 đến tháng 11/2015, số sinh viên Việt Nam tại Mỹ đã tăng lên 18,9%, chỉ sau India (20,7%) và China (19,4%), làm tổng số sinh viên Việt Nam tại Mỹ tăng lên 28,883 người (năm 2016). Việt Nam đứng thứ 6 trong số các nước có sinh viên đông nhất tại Mỹ, và Mỹ đã vượt qua Australia (có 28,524 sinh viên Việt). Tuy sinh viên Việt đã có tại 50 bang của Mỹ, nhưng 10 bang có số sinh viên Việt đông nhất là California, Texas, Washington, Massachusetts, New York, Pennsylvania, Florida, Virginia, Illinois and Georgia. Số sinh viên Việt tại 10 bang này là 20,797, chiếm 72% tổng số sinh viên Việt tại Mỹ. 

Là một nhà sử học, bà chủ tịch Harvard đã dành nhiều thời gian nói về Nội chiến Mỹ trong mối liên quan đến Việt Nam và những bài học lịch sử. Bà đã đúng khi đề cập đến Việt Nam như “Một đất nước, chứ không phải một cuộc chiến ” với “tất cả sự phức hợp, vẻ đẹp, lịch sử, sống động và đầy triển vọng”, trong khi thừa nhận Việt Nam đã ấn định thảm kịch của thời đại đó, khi 3 triệu tấn bom đạn và 11 triệu thùng chất độc diệt cỏ đã được ném xuống đó, nơi 58,220 lính Mỹ, và 3 triệu người Việt, cả quân sự và dân sự, đã chết.  

Đến tận bây giờ, bóng ma Việt Nam vẫn còn sống, đang ám ảnh cả người Mỹ và người Việt. Hơn bốn thập kỷ sau cuộc chiến tranh, di sản Việt Nam vẫn hủy hoại sự nghiệp chính trị của những người như Bob Kerrey (là chủ tịch FUV), và làm cho hòa giải giữa người Việt với nhau còn khó hơn nhiều so với giữa Việt Nam và Mỹ. Bà chủ tịch Harvard nói lịch sử “giúp chúng ta đối mặt với những bóng ma và quỷ sứ mà thảm kịch của quá khứ đã để lại di sản cho chúng ta đến tận bây giờ. Nó soi sáng sự mù quáng và tàn bạo đã tạo ra chiến tranh, và giúp chúng ta nỗ lực vì hòa bình”.  Trong cùng bài diễn văn đó, bà Faust nhận xét, “Cuối cùng, chúng ta quay lại với từ “Veritas” – là cam kết của Harvard sẽ sử dụng tri thức và nghiên cứu để nhìn thấu những ảo tưởng, sự lừa dối, định kiến , và lòng vị kỷ. Sự thật sẽ đến cùng với những khám khá khoa học không bị trói buộc bởi ý thức hệ và chính trị…

Tôi tin sẽ có ý nghĩa hơn nếu bà chủ tịch Harvard dành nhiều thời gian hơn để nói về tương lai quan hệ giữa hai nước, nay đang đứng trước những thách thức không phải chỉ từ di sản của chiến tranh trong quá khứ (mà người ta đã quen) mà còn từ nghịch lý của “hậu Lịch sử” và Trumpism (mà nhiều người còn bị bất ngờ). Không ai biết rõ điều gì đang diễn ra trong Nhà Trắng lúc này, và những hệ quả không lường trước. 

Tuy hai quốc gia cựu thù đã bình thường hóa quan hệ từ năm 1995, nhưng họ mới hoàn tất  quá trình đó năm ngoái khi tổng thống Obama bỏ cấm vận vũ khí và chính thức khai trương Đại học Fulbright. Đó là động tác tượng trưng ủng hộ Việt Nam đang bị đè bởi cái bóng đen hiếu chiến của con rồng Trung Quốc, đang quyết thống trị Biển Đông. Nay không ai biết rõ làm thế nào để ngăn cản Trung Quốc biến vùng biển này thành cái ao của họ, trước định hướng chính sách khó lường của chính quyền Trump về Trung quốc và Đông Á.

Lịch sử đang lặp lại và thế giới “hậu Lịch sử” đang đổ vỡ, làm xổng những bóng ma của quá khứ từ các hầm mộ. Trong khi quan hệ chính trị giữa hai chính phủ có thể biến động khó lường, quan hệ văn hóa giáo dục giữa hai quốc gia thường bền vững sống lâu hơn các chính phủ đang cầm quyền, vượt qua ý thức hệ và trò chơi chính trị. Nhưng quy luật “hệ quả không định trước” sẽ phát huy tác dụng chỉ khi nào hai cựu thù của cuộc chiến sai lầm biết cách biến gánh nặng quá khứ thành lợi thế tương lai, cho một thế giới tốt đẹp hơn.

NQD. 28/3/2017

 Tác giả gửi cho viet-studies ngày 28-3-17




TRƯNG CẦU DÂN Ý VỀ ĐỘC LẬP SCOTLAND : ANH & SCOTLAND KHÔNG NHƯỢNG BỘ NHAU (Thụy My - RFI)




Thụy My – RFI
Đăng ngày 28-03-2017 

Chỉ còn hai ngày nữa là kích hoạt điều 50 của hiệp ước Lisboa để khởi động tiến trình Anh ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu, hôm qua, 27/03/2017, thủ tướng Theresa May đến Scotland để cố gắng chận đứng những lời kêu gọi tổ chức lại trưng cầu dân ý về độc lập của xứ này. Nhưng cuộc gặp gỡ giữa bà May và người đồng nhiệm Scotland Nicola Sturgeon không có tiến triển nào đáng kể.

Thủ tướng Anh Theresa May (P) gặp đồng nhiệm Scotland Nicola Sturgeon, tại Glasgow, ngày 27/03/2017REUTERS/Russell Cheyne

Từ Luân Đôn, thông tín viên RFI Muriel Delcroix cho biết thêm chi tiết :

« Cuộc gặp tay đôi lần thứ hai này tuy được cho là « nghiêm túc và thân mật », nhưng không khí đã khác hẳn so với cuộc hội kiến hồi tháng 07/2016. Lần này không có bắt tay, không họp báo, chỉ có vài bức ảnh chính thức, cho thấy hai nhà lãnh đạo kém thoải mái như thế nào. Phải nói rằng nếu bà Theresa May đến để thảo luận về việc kích hoạt điều 50, thì bà Nicola Sturgeon chủ yếu lại muốn bàn về một cuộc trưng cầu dân ý thứ hai về độc lập.

Thủ tướng Scotland cũng không giấu diếm sự bất mãn sau cuộc gặp, cho rằng người đồng nhiệm Anh đã không lắng nghe các đòi hỏi của bà về Brexit, trong khi người Scotland đa số đã bỏ phiếu ủng hộ ở lại Liên Hiệp Châu Âu. Hơn nữa bà Theresa May không hề bảo đảm việc giao bớt quyền lực cho Scotland, một khi Luân Đôn nắm lại quyền hành từ tay Bruxelles sau Brexit.

Về phía thủ tướng Anh thì nhận định đây không phải là lúc để tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý thứ hai về độc lập, nhấn mạnh rằng trong lúc này rất cần đoàn kết giữa bốn nước đã hợp thành Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland, để tạo nên sức mạnh.

Cả hai nữ thủ tướng đều tỏ ra không hề muốn nhượng bộ. Và cuộc bỏ phiếu tại Quốc Hội Scotland hôm nay để cho phép bà Nicola Sturgeon đòi hỏi trưng cầu dân ý lần hai, chắc chắn sẽ được Downing Street đón nhận với cùng một mức độ cứng rắn ».

-------------------

Tú Anh – RFI
Đăng ngày 28-03-2017 

Ngày 29/03/2017, Luân Đôn chính thức thông báo với Bruxelles quyết định giã từ Liên Hiệp Châu Âu. Từ lúc khởi động điều khoản 50 của hiệp định Lisboa cho đến khi « ly dị », chính phủ Anh có hai năm đàm phán gay go để «bảo vệ quyền lợi ». Tuy nhiên, dù muốn dù không, Brexit là tiếng chuông kết liễu chuyến du hành châu Âu của Anh Quốc, và sẽ không tránh được thiệt hại khó lường, theo nhận định của giới kinh tế và ngoại giao.

Khi vận động cử tri Liên Hiệp Anh tham gia trưng cầu dân ý 23/06/ 2016, phe chống Brexit vẽ ra một bức tranh hấp dẫn nhân danh chủ quyền quốc gia : chống làn sóng di dân, bảo vệ thị trường, bảo vệ công ăn việc làm, bảo vệ sức mua của người dân… Nói tóm lại, một khi thoát khỏi « guồng máy quyết định từ Bruxelles » thì Liên Hiệp Anh sẽ lấy lại uy thế đại cường của thời vàng son nhờ vào khối thịnh vượng chung và… đồng minh Hoa Kỳ. Thực tế ra sao ?

Chín tháng trôi qua kể từ khi 51,9 % cử tri quyết định Brexit, tình hình kinh tế Liên Hiệp Anh tương đối yên ổn, không xảy ra « bão tố tài chính » như dự báo của những người chủ trương ở lại với châu Âu. Với tân thủ tướng Theresa May cương nghị, với Ngân Hàng Trung Ương sẵn sàng bơm hàng tỷ bảng Anh chống khan hiếm tiền mặt, cùng với niềm tin và kỷ luật của người tiêu dùng, kinh tế của quốc đảo vượt qua được thử thách đầu tiên. Tăng trưởng GDP có thể lên đến 2% trong năm 2017.

Vấn đề mấu chốt là người tình ly thân này chưa đụng với « thực tế khăn gói ra khỏi nhà ». Thời gian đàm phán trong hai năm tới, tính từ ngày 29/03/2017 mới chỉ là giai đoạn chuẩn bị hành trang rời bến cảng. Theo nhận định đầy lo âu của Paul Drechsler, chủ tịch nghiệp đoàn chủ nhân CBI, thì nước Anh chỉ mới « bò lên đỉnh dốc của điều khoản 50 » và sẽ biết thế nào là « gió lốc » khi ngồi vào bàn đàm phán. Chủ nhân của giới chủ doanh nghiệp Anh lo ngại kịch bản tồi tệ nhất là không đạt được thỏa thuận mới về thương mại hầu giảm nhẹ cơn chấn động một khi rời thị trường chung. Về điểm này, thủ tướng Anh tuyên bố rất tự tin : Luân Đôn bất cần thỏa thuận nếu Bruxelles đặt điều kiện quá khó khăn. Tuy nhiên, theo nhận định của chuyên gia kinh tế Nina Skero được AFP trích dẫn, tuyên bố của bà Theresa May chỉ là đòn tâm lý trước khi mặc cả. Xác suất cao nhất là hai bên sẽ đạt được một hiệp định thương mại song phương trong hai năm tới. Nhưng thời gian dằng co, bất định sẽ làm hoạt động kinh tế Anh, nhất là 50% mậu dịch tùy thuộc vào thị trường châu Âu, bị trì trệ.
Trong bối cảnh này, đồng minh Hoa Kỳ lại chọn tỷ phú Donald Trump với chủ trương bảo hộ kinh tế Mỹ, làm tổng thống.

Nếu thương lượng thất bại, hai lãnh vực kinh tế chủ lực của Anh là xe hơi, đang manh nha khởi sắc, và dịch vụ tài chính sẽ trả giá nặng. Trở lại quy chế của Tổ Chức Thương Mại Thế Giới, xe hơi của Anh sẽ bị đánh thuế nhập khẩu thêm 10%. Trong tình hình bất trắc này, không có công ty xe hơi nào muốn phát triển.

Mà muốn phát triển thì cũng cần nhân lực. Theo AFP, giới doanh nghiệp Anh kêu gào phải duy trì làn sóng di dân từ Liên Hiệp Châu Âu để trẻ hóa lao động, để thay thế những người về hưu. Mọi lãnh vực từ thương mại khách sạn, nhà hàng, xây dựng đều đối mặt với nguy cơ thiếu nhân công.

Lĩnh vực tài chính, ngân hàng cũng bị đe dọa. Khi ra khỏi thị trường chung, doanh nghiệp Anh sẽ mất « hộ chiếu châu Âu » bảo đảm quyền tự do cung cấp dịch vụ trên toàn châu lục. Hệ quả là nhiều công ty tài chính và ngân hàng chuẩn bị bỏ nước Anh. Theo dự đoán, ít nhất 240.000 việc làm trong lĩnh vực dịch vụ sẽ biến mất.

Sức mua của người dân cũng giảm xuống. Do hàng nhập khẩu lên giá vì khan hiếm và vì bảng Anh mất giá, dân Anh bắt đầu cảm nhận được hệ quả tiêu cực của Brexit.

Cuối cùng, nguy cơ toàn vẹn lãnh thổ, an ninh quốc gia cũng bị đe dọa. Với chủ trương ở lại châu Âu, 62% phiếu chống Brexit, trong cuộc trưng cầu dân ý, Scotland tính chuyện độc lập với Liên Hiệp Anh. Sau vụ tấn công làm chết 4 người hồi tuần trước, mà Daech tự cho là thủ phạm, đích thân thủ tướng Theresa May nhìn nhận « rất cần chia sẻ thông tin tình báo » với Liên Hiệp Châu Âu, nên không thể mặc cả được.

Bình luận về những hệ quả xấu của Brexit, nhà ngoại giao Anh lão thành 86 tuổi, Crispin Tickell, thành viên phái đoàn đàm phán gia nhập Thị Trường Chung Châu Âu trong thập niên 1970 than tiếc : « Chính sách ngoại giao Anh do những kẻ không hiểu gì và rất có thể bị nung nấu bởi tâm lý ghét người nước ngoài, quyết định. Thật là một thảm họa ».





CHÍNH PHỦ TRUNG QUỐC THẮT CHẶT TƯ BẢN THÁO CHẠY, CƠN SỐT MUA BẤT ĐỘNG SẢN NƯỚC NGOÀI GẶP ĐẢ KÍCH (Neil Gough & Cao Li - The New York Times)


Neil Gough & Cao Li - The New York Times
Hồ Như Ý dịch
Posted on March 28, 2017 by editor — 0 Comments
HONG KONG – Chính phủ Trung Quốc không ngừng tăng cường các biện pháp ngăn chặn dòng vốn đang không ngừng chạy ra nước ngoài, phủ bóng lên những giao dịch có liên quan tới đầu tư Hollywood và các loại hình đầu tư khác.
Mô hình phát triển Thành phố Rừng (Forest City)  trưng bày tại phòng triển lãm  bất động sản Country Garden ở Johor Bahru, Malaysia. Hình của Ore Huiying / Bloomberg.
Hiện tại, những biện pháp ngăn chặn trên đã ngăn cản Kitty Zhu hoàn thành giấc mơ có được căn nhà ở hải ngoại. Zhu năm nay 39 tuổi và hiện đang kinh doanh một trung tâm thẩm mỹ ở Chu Hải – một thành phố ở bờ biển phía Nam tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc; Zhu là một trong số hàng trăm người Trung Quốc đã bỏ tiền mua nhà trong dự án nhiều mơ ước nhưng gặp phải rắc rối liên tục nằm ở phía Nam của Malaysia. Dự án Forest City này ở vị trí cực nam bang Johor của Malaysia, cách Trung Quốc 1200 dặm Anh (khoảng 1900 km), mức vốn đầu tư khoảng 40 tỉ USD (280 tỉ Nhân Dân Tệ). Theo như giới thiệu từ chủ đầu tư là Country Garden, dự án này sau khi hoàn thành sẽ trở thành khu nhà ở được bóng cây xanh bao quanh, lại có thêm nhiều thiết kế phục vụ cho người già và trẻ em.
Mặc dù chủ đầu tư đến từ Trung Quốc Đại Lục, nhưng việc thanh toán thì phải tiến hành ở Malaysia. Kitty Zhu và những người mua nhà khác đều nói, họ đang gặp phải vấn đề về thanh toán cho căn nhà đã mua ở dự án Forest City.

“Tôi đã mất đi sự tín nhiệm đối với dự án bất động sản này, không muốn tiếp tục trả tiền nữa.” Zhu đã trả cho bên bán một khoản tiền 44,000 USD trong tổng số 334,000 USD tiền nhà. “Tôi đã nói với người bán hàng rằng tôi muốn làm thủ tục hủy giao dịch, thế là anh ta đã tránh không gặp tôi.”
Chính quyền Trung Quốc đang nóng lòng muốn giữ dòng tiền vốn ở lại bên trong lãnh thổ Trung Quốc, những biện pháp liên quan đã ảnh hưởng tới các công ty, tập đoàn lớn, cũng ảnh hưởng tới những người bình thường như Kitty Zhu. Từ năm 2014 tới nay, những tập đoàn lớn và giới đầu tư do lo ngại về tình hình suy thoái kinh tế ở Trung Quốc, tốc độ tăng trưởng kinh tế ngày càng chậm dần nên hy vọng dùng những khoản đầu tư ở nơi khác để thu được lợi ích nhiều hơn, do đó đã đua nhau đem tiền vốn, tiền đầu tư chạy ra khỏi Trung Quốc, chính phủ Trung Quốc đã phải tung ra hơn 1000 tỉ USD mới ổn định được tỉ giá đồng Nhân Dân Tệ. Đối phó với dòng tiền chảy ra khỏi biên giới, chính phủ Trung Quốc đưa thêm nhiều biên pháp.
Bây giờ, những biện pháp lại ảnh hưởng trực tiếp đến đến người dân mua nhà. Tháng 12 năm ngoái, cơ quan giám sát thị trường chứng khoán nói rằng sẽ chú ý thẩm tra thông tin nhiều hơn tới những khách mua nhà hay tiết mục đầu tư khác trên quy mô toàn cầu. Vào thứ 6 tuần trước, giám đốc bộ phận kinh doanh thị trường hải ngoại của hãng thanh toán China Union Pay khẳng định rằng, sẽ đóng cửa dịch vụ sử dụng thẻ tín dụng của công ty này để thanh toán tiền mua bất động sản ở hải ngoại.
Hành động này có thể đạt được mục tiêu tấn công một nhóm người: Theo như lời của công ty phục vụ bất động sản Jones Lang LaSalle, vào năm ngoái tổng giá trị bất động sản nhà ở và thương mại được người Trung Quốc giao dịch có tổng giá trị tới 33 tỉ USD. Các dự án xây dựng bất động sản mọc lên khắp nơi như Hong Kong, Malaysia, Australia hay New York…rồi sau đó những dự án này được chia nhỏ ra và bán cho người mua bình thường đến từ Trung Quốc Đại Lục, hành động bán hàng này đã trở thành nguồn tăng trưởng đáng kể cho các công ty bất động sản, thậm chí còn đem chiến lược này tuyên truyền trở thành một kênh chuyển vốn ra khỏi Trung Quốc để tránh dòng tiền nóng ảnh hưởng xấu tới nền kinh tế sản xuất.
Nigel Stevenson chuyên gia phân tích của GMT Research tại Hongkong cho biết,
“Đối với những chủ đầu tư có dự án xây dựng quy mô lớn ở nước ngoài thì đây là một vấn đề không nhỏ, bởi vì lượng khách hàng mà họ nhắm tới hiện tại lẫn tương lai đa phần là người mua đến từ Trung Quốc, mà không phải là người dân bản địa nơi dự án được thi công. Theo như tin đồn thì độ khó của người mua nhà khi muốn chuyển tiền để thanh toán cho căn hộ ở nước ngoài sẽ tăng lên rất nhiều.”
Chủ đầu tư Country Garden của dự án Forest City cũng nhận không ít ảnh hưởng tiêu cực. Báo New York Times đã xem bản thông cáo mà tập đoàn này gửi cho hãng Reuters với nội dung bằng tiếng Trung Quốc. Trong bản báo cáo này, Tập đoàn Country Garden quyết định sẽ tạm thời đóng cửa trung tâm triễn lãm quốc tế giới thiệu các dự án của tập đoàn này để tiến hành định vị phân khúc sản phẩm, “nhất là có thể phù hợp với quy định giám sát mới của Trung Quốc về vấn đề ngoại hối”. Người phát ngôn của Country Garden cho rằng, việc đóng của trung tâm triễn lãm bất động sản ở nước ngoài không phải là “phản ứng bản năng” nhằm đối phó với những chính sách liên quan, mà đó là thể hiện bước chuyển biến mới đối với tình hình quốc tế. Vào thứ tư tuần trước, khi trả lời phỏng vấn của truyền thông tại Hong Kong, Chủ tịch đồng thời là nhà sáng lập Country Garden Dương Quốc Cường đã tránh trả lời câu hỏi liên quan, hơn nữa cũng đã có quan điểm giống như trên.
Dương Quốc Cường khẳng định, “Dự án này được chào bán ra khắp thế giới.”
Forest City tự đem bản thân quảng cáo là “thiên đường chốn nhân gian”, đoạn phim quảng cáo của dự án bất động sản này tập trung làm nổi bật ý nghĩa của một khu miễn thuế và vị trí địa lý nằm sát bên cạnh Singapore, ngoài ra còn xuất hiện hình ảnh những bầy cá và rùa biển nhiệt đới bơi đi bơi lại trong nước biển.
Dự án Forest City còn bị bao vây bởi vô số tàu hàng Container; cảng Container Tanjung Pelepas ở Malaysia còn bận rộn hơn cả cảng Chicago và cảng New York chính là nằm ở phía Tây của dự án. Cách qua eo biển Johor không xa là một khu công nghiệp của Singapore. Dự án Forest City được quy hoạch nằm trên 4 hòn đảo nhân tạo với diện tích 8 dặm anh vuông (khoảng 21km2). Trong những video do máy bay không người lái quay, chỉ có một số ít các tòa nhà chung cư đang được xây dựng; các công trình đã hoàn thành gồm một Gallery hình phi thuyền vũ trụ và một khách sạn. Trong video, trên bãi biển tràn ngập cát trắng phủ kín đường bờ biển mới được tạo ra, mặt trước trung tâm trưng bày có dựng mấy chục bức tượng những con hải cẩu đang nô đùa.
Đã có một số khách hàng mua nhà bắt đầu hối hận. Trên một số diễn đàn mạng ở Trung Quốc, có rất nhiều người đã ký hợp đồng mua căn hộ ở Forest City đột nhiên thấy rằng họ đang gặp vấn đề về thanh toán tiền nhà khi việc này đang trở nên ngày một khó khăn hơn.
Vào năm ngoái, tại một Gallery triển làm của Country Garden ở tỉnh Giang Tô phía Đông Trung Quốc, Rafael Lưu và bố anh ta đã nghe nói về dự án Forest City tại Malaysia.
Rafael Lưu năm nay mới 27 tuổi nói, “Chúng tôi cảm thấy nơi đó có vẻ sẽ thích hợp để bố tôi đi nghỉ đông tránh rét.” Anh Lưu ta là một người làm trong ngành ngân hàng ở Nam Kinh. “Năm ngoái bố tôi đã tới Malaysia, đi theo một tour được tổ chức cho những khách hàng muốn mua nhà ở đây, đối với tình hình thực tế ở đó rất là mãn nguyện.” Sau khi quay lại Trung Quốc thì ông ấy đã cùng Rafael Lưu đi tới một trung tâm bán hàng của Country Garden và trả khoản tiền đặt cọc đầu tiên. Căn hộ của Lưu có tổng giá tiền hơn 130,000 USD, tỉ lệ khoản tiền đặt cọc chiếm 30% giá trị hợp đồng. Từ đó về sau, cứ mỗi 3 tháng 1 lần thì họ sẽ tiến hành gửi trả tiền nhà vào một tài khoản ở thành phố Phật Sơn tỉnh Quảng Đông; trụ sở tập đoàn Country Garden chính là nằm ở Phật Sơn. Tuy nhiên gần đây, phía công ty bất động sản nói cho Rafael Lưu rằng anh ta không thể tiếp tục trả tiền nhà ở Trung Quốc được nữa, mà phải đem tiền gửi chuyển vào tài khoản ở Malaysia hoặc Hong Kong. Rafael Lưu không vui vẻ gì tiếp nhận thông tin này, lo lắng hành vi này vi phạm quy định về giao dịch ngoại tệ của chính phủ Trung Quốc. Anh ta nói, “Tôi không tiếp tục trả tiền nữa.”
Nhưng Lưu và bố anh ta gặp phải tình trạng khó xử. Họ không muốn bị phạt khoản tiền 30% tổng giá trị căn hộ vì hủy hợp đồng mua nhà. Việc thuê luật sư và tòa phân xử sẽ có chi phí rất đắt.
Giống như những công ty đầu tư bất động sản khác ở Trung Quốc, tập đoàn Country Garden cũng vấp phải thất bại khi đầu tư sai lầm ở thị trường hải ngoại, nếu như đồng Nhân Dân Tệ của Trung Quốc giảm giá, lãi suất của USD sẽ tăng cao, công ty sẽ lâm vào cảnh khó khăn. Bởi vì với Country Garden mà nói, khi đồng tiền bị lạm phát, số nợ mà công ty phải trả sẽ tăng cao. Số nợ của Country Garden là 12.8 tỉ USD, hơn một nửa số nợ này dùng đồng USD hay Hong Kong Dollar tính giá trị, tuy rằng công ty này vào thứ 4 tuần trước đã ra tuyên bố rằng tỉ lệ nợ trên tổng chi phí đã giảm xuống.
Đối với Malaysia, Forest City cũng là một quả bom hẹn giờ về chính trị đối với nước này.
Cựu thủ tướng Malaysia Mahathir Mohamad đã nhiều lần phê phán dự án này trên blog của cá nhân ông, cũng như đối với cách quản lý chính phủ của đương kim thủ tướng Malaysia Najib Razak. Nguyên nhân là vì chính quyền Malaysia đã bán đất đai, quyền cư trú hợp pháp cũng như hệ thống phúc lợi cho những người khách hàng được xem là giàu có từ Trung Quốc, nhưng nền kinh tế bản địa bang Johor nơi có dự án thì nhận lại được rất ít lợi ích. Thủ tướng Najib đương nhiên phủ nhận những lời phê phán này và nói rằng, Malaysia chỉ học lại từ cách làm của Dubai mà thôi, thu hút những khoản đầu tư từ nước ngoài qua những dự án khổng lồ.
Trong một bài trên blog cá nhân ngày 13 tháng 3, Mahathir Mohamad nói rằng ông ta vừa mới có chuyến đi tham quan Forest City không lâu, ông có nhắc tới những hình ảnh khó quên, gồm bể bơi khổng lồ và những bãi biển đẹp. Nhưng lại một lần nữa đưa ra những lời phê phán, nói rằng dự án này chính là đang bán đất của quốc gia cho nước ngoài.
Mahathir đã cảm khái thốt lên, “Thật sự là Malaysia quá hào phóng, ai cũng có thể ở đây được.”
Nếu đăng lại, xin ghi nguồn và đọc “Thể lệ trích đăng lại bài từ DCVOnline.net”
*
Nguồn: Bài do người dịch gởi. DCVOnline hiệu đính.
— 
China’s New Limits on Money Outflows Hit a Would-Be Paradise. By NEIL GOUGH and CAO LI. The New York Times, MARCH 24, 2017.
— 
中国严控资金外逃,海外购房热遭受打击. NEIL GOUGH, 曹莉, The New York Times, 2017327.

View My Stats